Kategoriler
Bilim & İnsan

Hubble uzay teleskobu nasıl renkli fotoğraf çekiyor?

Hubble teleskobunun nasıl renkli fotoğraflar çektiğine değinelim. Bugüne kadar yayımlanan etkileyici uzay fotoğraflarının büyük bir kısmı Hubble uzay teleskobundan gelmiştir. En azından son 30 yıldır böyle devam ediyor. Hubble uzay teleskobu 1990'da fırlatıldığında içerisinde renkli kameralar bulunmuyordu. Siyah beyaz görüntülerin NASA sanatçıları tarafından elle renklendirildiğini düşünüyor olabilirsiniz ancak aslında durum böyle değil. Peki renkli nebula ve gezegen görüntüleri nasıl elde ediliyor?

Hubble uzayı gerçekten renkli mi fotoğraflıyor?

Hubble uzay teleskobu aslında siyah – beyaz kareler yakalıyor. Ancak bilim adamları bu karelerin sanatsal anlamda daha etkileyici görünmesini sağlamak için görüntüleri bazı temel işlemlerden geçiriyorlar. Bu ışık filtreleme işlemleri aynı zamanda siyah – beyaz versiyonda seçilemeyen detayların ortaya çıkmasını sağlıyor. Örneğin bazı gaz bulutları görünür hale geliyor. Bunun için önce fotoğraftaki kırmızı, yeşil ve mavi dalga boyları ayrı ayrı filtreleniyor. İşlem Photoshop gibi herkesçe kullanılabilen yazılımlarla yapılmaktadır.

İLGİLİ:  Ay yarışı, uzayın öncüleri, Apollo'nun başarısı ve kolonicilik çağı
renkli Hubble uzay fotoğrafı
Kırmızı, mavi ve yeşil (RGB) filtreli siyah – beyaz fotoğraflar birleştirilir

Hubble bilim adamları, çekilen ilk renkli fotoğraf olan James Clerk Maxwell'in 1861 tarihli karesinde kullanılan tekniğe benzer bir yönteme başvurur: Aynı karenin farklı renk filtreleriyle kaydedilmiş versiyonları tek bir fotoğrafta birleştirilir. Bu saydığımız üç renk birleştirildiğinde ortaya yukarıdaki gibi renkli fotoğraflar çıkıyor.

Hubble neden renkli fotoğraflar çekmiyor?

Aradan geçen 100 yılda görüntüleme teknolojilerindeki ilerlemenin neden renkli uzay fotoğrafları çekmeyi mümkün kılmadığını düşünüyor olabilirsiniz. Bunun cevabı Hubble'ın uzaya fırlatılış amacında yatıyor. Hubble'ın amacı renkli fotoğraflar çekmek değildi. Hubble uzaydaki nesnelerden yansıyan ışığı ölçmek için tasarlandı. Işık en iyi siyah – beyaz formda ölçülmektedir. İkinci bir cevap da dijital kamera teknolojisi ile ilgili. Ne telefonlardaki ne de Hubble'daki dijital kameralar renkli fotoğraf çekebilecek özellikte değildir.

rgb
Üç ana renk filtresi üst üste getirilir

Bunun nedeni basit: CCD çipindeki (veya CMOS) her bir piksel sadece fotonları sayıyor. Her bir foton elektriksel uyarıya (hareket eden elektrona) dönüştürülür. Dijital kamerayla çekilen renksiz bir kareden renk bilgisi almak için merceğin önüne filtre yerleştirmeniz yeterlidir. Telefonlardaki dijital filtreler de buna benzer şekilde piksellerin üzerine yerleşerek çalışmaktadır.

İLGİLİ:  İnsanlık neden uzaylıları hala bulamadı?
uzay fotoğrafı renk filtresi
Önce fotonlar filtrelenir

Yeşil filtreler sadece yeşil ışığın görünmesini sağlar. Aynısı kırmızı ve mavi filtre için de geçerli. Bu sayede sadece belirli dalga boyundaki / renkteki fotonların geçmesine ve CCD tarafından hesaplanmasına izin verilir. Telefonunuzla fotoğraf çekerken aslında üç fotoğraf çekiyorsunuz; fotoğraflar yazılım tarafından üst üste getiriliyor ve böylece renkli görünüyor.

renkli Hubble uzay fotoğrafı
Üç renk filtresi tüm renkleri görmek için yeterli

Astronomide CCD'lerin filtresi bulunmuyor ancak kameranın önüne yerleştirilen filtreler var. Resim yine siyah – beyazdır fakat sadece mavi, yeşil ya da kırmızı fotonları gösterir. Üç rengin bir araya getirilmesiyle RGB tamamlanır ve ortaya renkli bir görüntü çıkar. NASA yayımladığı tüm uzay fotoğraflarında hangi filtreleri kullandığına ve renklendirme işlemini nasıl yaptığına açıklama kısmında yer veriyor.

Yazar Burcu Kara

Genellikle modern tarih, yakın tarih ve popüler bilim üstüne içerikler üretiyor. Özel ilgi alanları arasında Kuzey Afrika ve Güney Amerika'nın sömürge tarihi ve Avrupa'daki eski monarşiler yer alıyor.