Kategoriler
Tarih & Kültür

Matbaanın keşfi ve tarihsel gelişim hikayesi

Reklam

Matbaa daha önce hiçbir tasavvur edilemeyecek şekilde ve hızla bilgilerin dağılmasını ve iletilmesini mümkün hale getirerek – hatta dilin kendisini de değiştirerek – dini çılgınlıktan bilimsel ve siyasal devrimlere kadar bugün hala ortaya çıkmayı sürdüren değişiklikler getirdi.

Matbaa işaretlerin bir araçlar – genellikle mürekkebin kağıt üzerine uygulanmasıyla – basılmasıdır. İlk yazı biçimi olan çivi yazısı bir aletin kil üzerine bastırılmasıyla meydana getirilen bir basım şeklidir. Modern anlamıyla basım ilk olarak 8. yüzyılda Çin'de blok baskının geliştirilmesiyle ortaya çıktı. Şekillerin kabarma olarak işlendiği tahta blokları, tarihlendirilebilen ilk baskılı kitap lan Elmas Sutra gibi resimli bir metnin çok sayıda örneğinin üretilmesi için kalıp olarak kullanıldı.

Makine baskısı

Blok baskı her bloğun bir sayfaya ait olduğu, çok emek gerektiren, yavaş bir yöntemdi. Hareketli fark ilk defa Doğu Asya'da bulunmasına karşın, Alman matbaacı Johannes Gutenberg tarafından geliştirildi. Matbaası yeni harf yüzleri, baskı ve kağıt işlemlerinin mekanizasyonu gibi incelikler dışında 19. yüzyıla kadar değişmeden kalacak kadar gelişkindir.

İLGİLİ:  Yazının hikayesi ve tarihsel gelişimi

Liotipin 1880'lerde geliştirilmesi dizgicilerin el yerine bir tür klavye kullanarak dizgi yapması imkanını verdi. Stereotip baskı klişesi tam sayfaların çok sayıda baskı için çoğaltılmasını mümkün hale getirdi. 20. yüzyılda film kullanımı baskı kalıplarının fotografik hızlı üretimi sağladı. Yüzyılın sonunda bilgisayarlar dizgi ve grafikten, mürekkepleme ve kurutmaya kadar matbaanın tüm yönlerinin tek bir makineyle yapılmasını mümkün hale getirdi.

Matbanın keşfi ve tarihi

MÖ 2291 – 2254 / Sümer çizi yazısı

Çivi yazısını elle işlemek yerine ıstampayla basma yöntemi kullanılmaya başlanır. Istampalar yumuşak kil tuğlalar halinde preslenir ve daha sonra fırınlanır.

Reklam
868 / Blok basım kitap

En eski tarihli kitap (tam metin) Çin, Dunhuang'da bir mağarada bulunan bir Budist metni Diamond Sutra'dır.

1275- 1313 / Hareketli harf

Çin'de 11. yüzyılda bulunan hareketli harf risalesinde 60.000'den fazla tahta harf kullanan Çin Wang Shen tarafından geliştirilir.

1377 / Hareketli metal harf

Hareketli ilk metal harf Kore'de bronz dökümle yapılır ve kutsal Budist Jikji Simche Yojeol metninin üretilmesinde kullanılır.jikji simche yojeol

1455 – 56 / Baskı makinesi

Gutenberg Avrupa'daki ilk kitabı basar; Gutenberg veya 42 satır İncil'i (her sayfadaki satır sayısı nedeniyle bu isim verilmiştir).

Reklam
1886 / Linotip

Linotip makinesi tüm harfleri elle teker teker dizmek yerine mürettibe klavye şeklinde bir daktilo kullanarak baskı satırlarını hazırlama imkanı verir.linotype 19. century

1903 / Ofset baskı

Ofset baskıda renkli resim baskı levhasında kağıda kauçuk bir tabaka vasıtasıyla, düzgün ve pürüzsüz bir şekilde, levhanın aşınması azaltılarak aktarılmasını (veya ofsetlenmesini) sağlar.

1949 / Fotokopi

Amerikalı Chester Carlson tarafından ABD'de Xerox Şirketi'nde geliştirilen fotokopi makinesi sıvı mürekkep yerine toz mürekkep veya toneri elektrostatik şekilde dağıtır.

Geç 20. yüzyıl – günümüz / Masaüstü baskı

Lazer yazıcılar bütün bir ofisin ihtiyaçlarını karşılayabilecek yeteneklere sahiptir.

Reklam

Yazar Berkay Alpkunt

Coğrafya ve astronomi üzerine geniş kapsamlı içerikler hazırlıyor. Diğer ilgi alanları canlı hayatı, bilim tarihi ve ülkeler olarak sıralanır. Aynı zamanda bağımsız video oyunlarıyla ilgilidir.