Yanlışlıkla bir yere çarptığınızda ya da bir kasınızı incittiğinizde, bunu hemen hissedersiniz. Ardından içgüdüsel olarak ağrının kaynağını bulmaya ve parmaklarınızı acıyan noktaya hafifçe bastırarak acıyı dindirmeye çalışırsınız. Peki ama bunu neden yaparız? Asıl soru, bu dokunuşun rahatsızlığı hafifletme potansiyeline sahip olup olmadığıdır.
Aslında, evet. Deriye masaj yapmak şiddetli ağrıları gerçekten dindirebilir. Bu temasla uyarılan sinir uyarılarının bir sonucu olarak, ağrı hissiyatı azalır. Bunun nedeni, masajın omuriliği atlayarak doğrudan beyne bilgi göndermesidir. Yavaş, tekrarlanan dokunuşlar normal dokunsal uyaranlar olarak değil, ağrı girdisinin özel bir biçimi olarak gönderilir. Ağrıyan bölgenin sıkıca kavranmasıyla, bu yeni uyaran bir bakıma gerçek ağrı uyaranlarının yerini alır.
Bu kavrama veya dokunmanın gerçekleştiği deri, C-lifleri adı verilen özel sinir liflerinden oluşur. Bu ince sinir kordonlarının miyelinli bir kılıfı yoktur ve bu nedenle sinyalleri yalnızca yavaş iletirler. Bu liflerin uçları vücudumuzun tüm tüylü deri bölgelerinde bulunur. Her bir C-lifi derinin yaklaşık 1 santimetrekaresinden gelen sinyalleri toplar ve beyne iletir.
Ağrının Başlaması İçin İki Olası Yol Vardır
![İnsanlar Neden Ağrıyan Yerlerine Dokunmak İster? 2 ağrıyan dizini tutan sporcu](https://evrenatlasi.com/wp-content/uploads/2022/09/ag%CC%86ri-diz.jpeg)
Peki ağrılı bölgeyi ovmak pratikte nasıl işlev görüyor? Derideki ağrı reseptörleri, bir şeye çarptıktan sonra ilk uyarı moduna geçenler arasındadır. Bu ağrı sinyalini beyne iletmek için artık iki yol var. Ekstra hızlı ağrı algılayan sinir lifleri, genellikle keskin bir bıçak darbesi şeklinde olmak üzere, hasarı gerçekleştiği anda hissetmemizi sağlar. Örneğin sıcak bir soba üstünde, bu erken uyarı sayesinde yaralanmadan kaçınabiliriz.
Ancak aynı zamanda daha yavaş olan C-fiberi ağrı sinyalini iletir. Beyne ulaşan sinyal, kalıcı ve sabit bir ağrıya neden olur. Daha sonra avucunuzu ovuşturarak ağrıyan yere pozitif " dokunma sinyalleri" gönderirsiniz. Beyin aynı anda aynı yerden ağrı sinyalleri alsa bile, bu ovuşturmalar aslında bloke edilmez. Hatta bu ovma uyarıları gerçek acıya karşı bir bariyer görevi görür.
Kendi Kendine Dokunmayı Ağrıya Karşı Etkili Kılan Nedir?
Kendi kendine dokunmanın bu masajların etkinliğini artırdığını belirtmek gerekir. Şimdiye kadar, University College London'dan Patrick Haggard tarafından yürütülen bir çalışmanın bulguları bunu gösteriyor. Bilim insanları, katılımcıların ellerine dokunduktan sonra ya da başka bir kişi tarafından dokunulduktan sonra parmaklarındaki sıcaklık hissinin yoğunluğunu derecelendirmelerini istedi. Deneğin kendi eliyle bölgeye dokunmasıyla birlikte hissedilen yanmada %64 oranında bir azalma görüldü.
Ağrı hissimizin yoğunluğu sadece beyne ulaşan ağrı uyarılarının gücü ile değil, aynı zamanda beynin bu sinyalleri vücudun durumuna göre nasıl birleştirdiği ile de belirlenir. Görünüşe göre, kendi kendine dokunma, beynin hasarlı vücut bölgesinden gelen bilgileri ilişkilendirmesine ve bütünleştirmesine yardımcı olmaktadır.