Rembrandt Harmenszoon van Rijn 1606 yılında Hollanda'nın Leiden kentinde dünyaya gözlerini açtı. Çocuğun başarılı bir değirmenci olan babası onu Latince derslerine kaydettirmeye karar verdi. Rembrandt akademik kariyerine henüz on dört yaşındayken seçkin Leiden Üniversitesi'nde başladı. Bir değirmencinin oğlunun bu hedefe ulaşması başlı başına dikkate değerdi. Ancak genç Barok ressam akademi dünyasına uygun değildi. Sonunda, bir ressam çırağı olarak kariyerine başlamak adına üniversite eğitiminden vazgeçmeye karar verdi. Üç yıl sonra 1624'te Pieter Lastman'ın yanında çalışmak amacıyla Amsterdam'a gitti. Kısa süre sonra kariyerine serbest ressam olarak devam etmek üzere Leiden'e geri döndü ve bu kez sanatçı arkadaşı Jan Lievens ile aynı stüdyoyu paylaştı.
Ressam Rembrandt'ın yaşam öyküsü
![Rembrandt: Işık ve Gölge Üstadı, Avrupa'nın Büyük Sanatçısı 2 Rembrandt van Rijn — Otoportre, 1659](https://evrenatlasi.com/wp-content/uploads/2022/09/Rembrandt_van_Rijn_-_Self-Portrait_-_Google_Art_Project.jpeg)
Hem Rembrandt hem de Lievens başlangıçta zor zamanlar geçirdi, bunun sorumlusu büyük ölçüde Protestan Reformu'ydu. Ayaklanmanın bir sonucu olarak, birçok ülkede Katolik Kilisesi için alışılageldiği üzere, cemaatlerin artık sanat eseri sipariş edemeyeceğine karar verildi. Bu nedenle ressamlar özel siparişlere bağlı kalmak zorunda kaldı. Rembrandt kısa süre içinde kendini önde gelen bir tarihsel gerçekçi ressam olarak kabul ettirdi.
O dönemde pek çok genç ve hırslı ressam İtalya'ya giderek oradaki sanatı incelemiş olsa da, Barok ressamın buna pek niyeti yoktu. İhtiyaç duyduğu eğitimi ülkesinden ayrılmadan da alabileceğinden emindi. Rembrandt 1631 civarında Amsterdam'a taşındı çünkü burası ilginç insanlarla ve umut verici fırsatlarla doluydu.
Ünlü sanat simsarı Hendrick van Uylenburgh'un evi onun geçici ikametgahıydı. Ev sahibinin kuzeni Saskia, orada tanıştığı ilk kişiydi. 1634'te evlendiler. Mutlu evliliklerinin kanıtı, Saskia'nın birçok sanat eserinde yer almasıyla günümüze dek ulaşmıştır. Saskia'nın 1636'da Rumbartus adında bir oğlu oldu. Ne yazık ki bebek ilk iki haftayı çıkaramadı. Takip eden dört yıl içinde iki bebek daha doğdu, ancak ne yazık ki hiçbiri yaşamayı başaramadı.
Ancak Rembrandt'ın kariyeri iyi gidiyordu. Amsterdam sosyetesinin en etkili kişi ve kurumları Barok ressamla çalışıyordu. Sanatçı bu süre zarfında başta Belşazzar'ın Ziyafeti olmak üzere bir dizi portre ve Barok tarihi resim üretti. Barok ressam, eserlerine dahil etmek üzere saplantılı bir şekilde obje, dekor ve silah satın almasıyla tanınıyordu. Ancak Saskia'nın zengin akrabaları, kocasının savurgan harcamalarından memnun değildi. Rembrandt ve Saskia 1639 yılında daha lüks bir eve taşındılar.
1630'larda Caravaggio ve chiaroscuro tekniği sanatı üzerinde önemli etkiler yarattı. Alışılmadık ışık ve gölge desenleri nedeniyle, insan özelliklerini temsil etmek için yeni bir yöntemi coşkuyla benimsedi. Rembrandt'ın öznelerinin gözleri, üzerlerine düşürdüğü gölgeler tarafından gizlenmişti ve bu eğilim eserleri boyunca devam etti. Resimleri, bir insanın yüzünün altında yatan bilişsel süreci somutlaştırarak, zorlayıcı bir yaşam duygusu yaratır.
Rembrandt ve Saskia'nın ilk çocukları Titus 1641'de doğdu. Saskia'nın sağlığı doğumdan sonra kötüleşti ve Rembrandt'ın onun zayıf görünümünü yakalayan birkaç çizimine yol açtı. Saskia sonunda içinde bulunduğu ıstıraba teslim oldu ve otuz yaşında hayata gözlerini yumdu.
Saskia beklenmedik bir şekilde vefat ettiğinde Rembrandt çocuğuna bir hemşirenin bakmasını sağladı. Buna ek olarak, dul bir kadın olan Geertje Dircx ile evlendi. Fakat Geertje'den ayrılarak Hendrickje Stoffels ile beraber yaşamaya başladı. Saskia'nın vasiyetindeki hükümler Rembrandt'ın yeniden evlenmesini yasaklasa da, Barok ressam ve Hendrickje bir arada yaşamayı başardı. Birçok resminde Hendrickje konu olarak yer almıştır. Rembrandt'ın "Derede Yıkanan Kadın – A Woman Bathing in a Stream" adlı tablosunun Hendrickje'den esinlenilerek yapıldığına inanılır.
1650'lerde Amsterdam'daki ekonomik gerileme şiddetliydi. Rambrandt'ın hamileri para için kendisini kovalamaya başladı. Büyük barok ressam 1656'da cessio bonorum için başvurdu. Bu kelime, Rembrandt'ın hapis cezasından kurtulmasını sağlayan hafif bir tür iflas anlamına geliyordu. Büyük sanat koleksiyonu ve kişisel eşyalarının çoğu tasfiye edildi.
Barok ressam son yirmi yılında daha önce hiç olmadığı kadar çok otoportre yapmıştı. Uzun süren bir hastalığın ardından Hendrickje nihayet 1663 yılında hayata gözlerini yumdu. Rembrandt ve oğlu Titus o kadar ciddi mali sıkıntılar yaşıyordu ki Saskia'nın mezarını satmak zorunda kaldılar. Rembrandt 1669'da öldü ve Hendrickje ile Titus'un yanına, Westerkerk'e gömüldü. Dünyanın en büyük sanatçılarından birinin hayatı iyi bir neden olmaksızın trajik bir şekilde sona ermişti.
Rembrandt'ın ve Hollanda'nın altın çağı
![Rembrandt: Işık ve Gölge Üstadı, Avrupa'nın Büyük Sanatçısı 3 Belşassar'ın Ziyafeti (Belshazzar's Feast), 1635, The National Gallery, Londra](https://evrenatlasi.com/wp-content/uploads/2022/09/Belshazzars-Feast-1024x815.jpeg)
Rembrandt bugüne kadar Hollanda sanat tarihinin en etkili ve yaratıcı sanatçılarından biri olarak kabul edilmektedir. Hiç kimse onun Hollanda tarihindeki en etkili sanatçı olduğuna itiraz edemez. Barok sanatçı resimlerinde genellikle mitsel ve İncil'e ait figürleri ve sahneleri tasvir etmiştir. Kariyeri, benzersiz bir refah ve kültürel ilerleme dönemi olan Hollanda Altın Çağı ile örtüşmüştür. Rembrandt'ın tutkulu bir sanat tüccarı ve koleksiyoncusu olduğu herkesçe bilinmektedir. Pieter Lastman, Peter Paul Rubens ve efsanevi Caravaggio onu en çok etkileyen sanatçılardan bazılarıdır.
1630'larda ünü arttıkça, eserlerini yalnızca ilk adıyla imzalamaya başladı. Daha açık olmak gerekirse, Rembrandt kendisini, eserlerini imzalarken benzer şekilde basit bir ilk isim kullanan İtalyan sanatçıların doğrudan torunu olarak görüyordu. Sanat derslerinde öğrencilerini sık sık İncil'den görüntüler resmetmeye zorlardı. Daha dokulu olan ve sadece uzaktan takdir edilmesi gereken sonraki eserlerinin aksine, ilk eserlerinin tümü pürüzsüz bir yüzeye sahipti. Son dönem eserlerini yaratma sürecinin sonlarında, büyük fırça darbeleri kullanmaya başladı ve bunları bazen bir palet bıçağıyla uyguladı.
Eserlerinin çoğunun arka planında kahverengi tonları kullanması hüzünlü, nostaljik bir atmosfer yaratır. Resmettiği karakterler, bir tiyatrodan fırlamışçasına cömert malzemeler ve özenli kostümler giyiyor. Neredeyse yardımcı bir karakter gibi, giysiler dramı tek başına anlatıyor. Canlı tonların sürekli kullanımı, net işlev duygusu ve ayırt edici doku, içsel ruh halinin dışa vurumudur. Büyüleyici yüz hatları, eşsiz becerisinin inkar edilemez kanıtıdır. Açık ve koyu çizgiler, tıpkı gerçek hayatta olduğu gibi, yüzey üzerinde yumuşak bir şekilde dans ediyor. Işık ve gölge, özellikle kişinin içsel duygusal çatışmasının her zaman sergilendiği göz çevresinde belirgindir. İster gerçek ister figüratif olsun, Rembrandt'ın resimlerindeki her unsurun bir amacı vardır. Rembrandt'ın ustalığı en çok, resmin siyah arka planında altın dağları gibi birçok anlam ve mecaz gizleyen ince noktalarda belirgindir.
Dünyayı Rembrandt'ın perspektifinden görmek
![Rembrandt: Işık ve Gölge Üstadı, Avrupa'nın Büyük Sanatçısı 4 Rembrandt van Rijn'in Yahudi Gelini, yaklaşık 1665-1669, Rijksmuseum, Amsterdam aracılığıyla.](https://evrenatlasi.com/wp-content/uploads/2022/09/the-jewish-bride.jpeg)
"Isaac ve Rebecca " portresi yaygın olarak Rembrandt'ın en iyi eserlerinden biri olarak kabul edilir. Günümüzde bu resim için yaygın olarak " The Jewish Bride" (Yahudi Gelin) adı kullanılmaktadır. Kimliği belirsiz bir kadın, vermilyon rengi bir elbise içinde, boynunu ve bileklerini süsleyen çok sayıda inciyle yatay bir tabloda gösterilmiştir. Yanında, eli göğsünde olan bir adam durmaktadır. Gömleği kahverengi ve altının farklı tonlarına sahip ve pilili bir takım elbisenin içine sokulmuş. Elleri usulca birbirine değiyor ve kadın elini adamın elinin üzerine koyuyor. Birbirlerinden ziyade farklı yönlere bakıyor gibi görünüyorlar. İki kişi kahverenginin birçok tonunun arasında tek başlarına dururken, gözlemci kendini davetsiz misafir gibi hissetmekten alıkoyamaz.
Rembrandt, cilt tonlarını ve yüzlerindeki duyguları değiştirmek için bir renk paleti kullanarak yüz hatlarını geliştirmiştir. Yüzey dokularını kendine özgü bir şekilde işleyerek dikkatimizi ustalıkla çekmiştir. Sanat eserinin neyi temsil ettiği konusunda pek çok farklı görüş vardır. Rembrandt'ın oğlu Titus ve karısının bir tasviri olduğuna inananlar da var. Yine de, İncil'den İshak ve Rebecca'nın burada gösterildiği fikri en popüler yorum olarak kalmıştır.
Eski Ahit'in Yaratılış kitabı, Isaac ve Rebecca'nın öyküsünün kaynağıdır. Çift, güvenlik arayışı içinde Kral Abimelech'in topraklarına gelmiştir. Isaac halka yalan söylemiş ve Rebecca'nın kız kardeşi olduğunu söylemiştir çünkü karısının çarpıcı güzelliği nedeniyle öldürülmekten korkmaktadır. Abimelech'in mahrem bir anlarına davetsizce girişi, aralarındaki bağ hakkındaki gerçeği ortaya çıkarır. Yalan söyledikleri için onları ayıplar ama yine de tehlikeden uzak tutulmalarını emreder.
Kral Abimelech'i resmin dışında bırakma kararı, Barok sanatçı tarafından izleyicinin dikkatini iki özne arasındaki samimi alışverişe odaklamak için verilmiştir. Ayrıca, okuyucuyu gizlice gözetleyen hükümdarın yerine koymakta da başarılı olmuştur. Sanat eseri ile gerçeklik arasındaki sınır bu yaratıcı seçimle başarılı bir şekilde ortadan kaldırılmıştır.
Rembrandt'ın en ünlü tablosu The Night Watch (Gece Devriyesi)
![Rembrandt: Işık ve Gölge Üstadı, Avrupa'nın Büyük Sanatçısı 5 Rembrandt van Rijn'in Gece Devriyesi, 1642, Rijksmuseum, Amsterdam aracılığıyla](https://evrenatlasi.com/wp-content/uploads/2022/09/859px-The_Night_Watch_-_HD.jpeg)
Rembrandt'ın en tanınmış eseri The Night Watch (Gece Devriyesi)'dir. Rembrandt'ın eserinin asıl adı Militia Company of District II under the Command of Captain Frans Banninck Cocq'dir, dolayısıyla bu takma ad tıpkı The Jewish Bride (Yahudi Gelin) gibi 18. yüzyıla aittir. Gece Devriyesi, bir unvana atıfta bulunan ismine rağmen bir gündüz hikayesidir. Eserde 18. yüzyılın sonlarında önemli bir koyulaşma meydana gelmiş ve bu da bir gece olayını tasvir ettiği izlenimini vermiştir.
Resimde bir bölük şehir muhafızı görülmektedir. Başlıca görevleri yaşadıkları şehir devletlerini korumaktı. Ayrıca şehrin geçit törenlerinde ve diğer kutlamalarında da önemli rol oynarlardı. Her loncanın kendi salonu ya da lonca binası vardı ve burada örgütün en etkili üyelerinin resimleri duvarlara asılırdı. Gece Devriyesi'ni yapması için görevlendirildiğinde Rembrandt kariyerinin sonlarına yaklaşıyordu. Silahşörlerden oluşan belediye muhafız birliğine ev sahipliği yapan Kloveniersdoelen, barok ressama bir davetiye gönderdi.
Bölüğe komuta eden Yüzbaşı Frans Banning Cocq resimde önde ve ortada durmaktadır. Resmi giyimli yüzbaşının siyah takım elbisesi, beyaz dantel yakası ve kıpkırmızı kuşağı vardır. Teğmeni Willem van Ruytenburgh onu dinliyor. Parlak sarı bir üniforma giyiyor ve tören nişanı taşıyor ve boynu çelik bir gorget ile korunuyor. Heykelin üzerinde 16 kişinin portresi de yer almaktadır.
Rembrandt, milislerin kesin hareketlerini tasvir ederek resmine hayat verir. Senaryoyu daha da canlandırmak için bir dizi figüran getirmiştir. Figüranlar arkada, gölgelerin arasında anonimdir. Gecenin içinden beliren altın kız açık ara en ilgi çekici karakterdir. Kemerinden beyaz bir tavuk sarkıyor ve onu taşıyor gibi görünüyor. Bu durumda Klovenier'ler tavuğun pençeleriyle temsil ediliyor. Zira şirketin logosunda mavi zemin üzerinde altın bir pençe yer alıyordu.
Rembrandt'ın en sevilen eserleri Bathsheba at Her Bath (Banyosunda Betşeba)
![Rembrandt: Işık ve Gölge Üstadı, Avrupa'nın Büyük Sanatçısı 6 Bathsheba Hamamda Kral Davut'tan Mektup Tutarken, Rembrandt van Rijn, 1654, Louvre Müzesi, Paris](https://evrenatlasi.com/wp-content/uploads/2022/09/Rembrandt_Harmensz._van_Rijn_016.jpg)
Rembrandt'ın en ünlü eserlerinden biri olan "Bathsheba at Her Bath (Banyosunda Betşeba)" evrensel bir hayranlık uyandırmaktadır. Eski Ahit'teki bir hikâyeyi taklit eden resim şu anda Louvre Müzesi'nde sergilenmektedir. Bathsheba asker Uriya'nın karısıydı. Kral David (Davut) savaşa gittiğinde Bathsheba'yı banyoda bulmuştu. Hemen etkilenmiş ve ona kur yapmak istemişti. Kral hem ilişkiyi hem de Bathsheba'nın hamileliğini gizlemek için Uriya'ya savaşa gitmesini ve orada öldürülmesini emretti. Davut Bathsheba'yı karısı olarak aldıktan sonra Bathsheba Kral Solomon (Süleyman)'u doğurdu.
Rembrandt'ın tasvir ettiği durum derin etik karmaşıklıklara sahiptir. Bathsheba elinde Kral Davut'tan gelen kişisel bir mektupla banyoda görülmektedir. Manzarayı kasvetli derinlikler sarmaktadır. Alev kırmızısı bukleleri, içlerine örülmüş mercan boncuklarla ışıldamaktadır. Mektubu bitirdikten sonra düşünceli bir şekilde aşağı bakar. İzleyiciler olarak, Bathsheba'yı gözetleyen Davut'un bakış açısını görürüz. Kadın cahildir ve tutkulu bir bakışın hedefiyken kendi düşünceleri ve duygularıyla tamamen dikkati dağılmıştır. Onun iç savaşının yoğunluğuyla kendimizi onunla birlikte kaybediyoruz. Eşine ve kralına olan çifte sadakatinden hangisi galip gelecektir? Sonunda Rembrandt bizi de bir ikilemle baş başa bırakır. Günaha karşı, yasak olanın içine mi bakacağız, yoksa bunu yapmayı reddedip geri mi döneceğiz?
Rembrandt Hakkında Sık Sorulanlar
Rembrandt neden önemlidir?
Hollandalı ressam ve baskı sanatçısı Rembrandt van Rijn (1606-69), insanları çeşitli ruh halleri ve kılıklarda resmetme konusunda alışılmadık derecede yetenekli, sanattaki en büyük hikaye anlatıcılarından biri olarak kabul edilir. Eserleri, etrafındaki dünyaya karşı keskin ve sevgi dolu bir dikkat ve önemli ayrıntılara dair güçlü bir anlayışa işaret eder; bu ikili nitelik daha sonraki sanatçılara ilham vermiştir.
Rembrandt nasıl eğitim gördü?
Rembrandt 10 yaşındayken Leiden'deki Latin Okulu'na girdi ve burada Klasik ve İncil eserleri ile hitabet eğitimi aldı, ancak kısa süre sonra ressamlık eğitimi almak üzere okuldan ayrıldı. Manzaradan mimariye, natürmorttan perdeye, hayvanlardan insanlara kadar her şeyi nasıl işleyeceğini ve bunları karmaşık sahnelerde nasıl düzenleyeceğini öğrendi.
Rembrandt hangi ünlü eserleri yarattı?
Rembrandt, portreler ve "tarih parçaları" da dahil olmak üzere çeşitli türlerde eserler yarattı. Grup portreleri arasında Dr. Nicolaes Tulp'un Anatomi Dersi (1632), Gece Devriyesi (1642) ve Syndics of the Drapers' Guild (1662) yer alıyordu. "Tarihi eserler" arasında ise Judas Repentant, Returning the Pieces of Silver (1628/29), The Descent from the Cross (1632/33), Jacob Blessing the Sons of Joseph (1656) ve The Conspiracy of Claudius Civilis (1661) yer alıyordu.
Rembrandt kimdir?
Rembrandt Harmenszoon van Rijn, yaygın olarak bilinen adıyla Rembrandt, Hollandalı bir ressam ve gravür sanatçısıydı. Avrupa tarihinin en büyük sanatçılarından biri ve Hollanda Altın Çağı'nın önde gelen figürlerinden biri olarak kabul edilir. Rembrandt, 17. yüzyıl boyunca Hollanda'da önemli bir kültürel, ekonomik ve sanatsal refah dönemi olan Hollanda Altın Çağı'nda yaşamış ve çalışmıştır.
Rembrandt'ın gravürleri hakkında önemli olan nedir?
Rembrandt bir baskı tekniği olan gravürde ustaydı. Gravürleri karmaşık detaylar, etkileyici çizgiler ve zengin bir ton yelpazesi ile karakterize edilir ve bir ressam ve baskıcı olarak becerisini sergiler.
İmpasto tekniği nedir ve Rembrandt resimlerinde nasıl kullanmıştır?
İmpasto tekniği, boyanın kalın ve görünür fırça darbeleriyle uygulanmasını içerir. Rembrandt bu tekniği resimlerine doku, boyut ve dokunsal bir nitelik katmak için kullanmış ve eserlerinin görsel etkisini artırmıştır.
Rembrandt'ın ışık ve gölge kullanımı resimlerine nasıl katkıda bulunmuştur?
Rembrandt'ın chiaroscuro olarak bilinen ışık ve gölgeyi ustaca kullanması, resimlerine derinlik, drama ve gerçekçilik katarak bir atmosfer duygusu yaratır ve kompozisyonlarının odak noktalarını vurgular.